Karbon tarihlemesi nasıl yapılır?
 

      Karbon 14 (c14) karbon'un daha çok bilinen altı neutronlu izotobundan farklı olarak, sekiz neutronlu kararsız izotobudur.Bilim adamları c14 ün elektron yayarak radyoaktif bozunmaya uğrayıp, 5730 yarıyıl ömrüyle Nitrojen 14 e dönüştüğünü biliyorlar.Bu istatistiki olarak birçok karbon 14 örneğiyle anlaşılmıştır.Bu durumda 5730 yıl öncesindeki karbon 14 ün günümüzde yarısının karbon yarısının da bozunmuş olduğunu söyleyebiliriz.
      Başka bir deyişle kaç yaşında olduğunu bilmediğimiz bir kutumuz olduğunu düşünelim.Başlangıçta 100 tane karbon 14 atomuyle başladığımızı ve şimdi 50 tane karbon 14 atomu kaldığını bilirsek, kutunun 5730 yaşında olduğunu söyleyebiliriz.
       Peki gerçek hayatta arkeologlar örneğin  tarihi bir kemiğin yaşını bulmak için,kemiğin kaç tane karbonla başladığını nereden biliyorlar? Atmosferde kozmik ışınlar karbon 12 (havadaki karbondioksid) atomlarını  parçalar ve karbon 14 izotobu oluşur. Bu işlem sürekli ve çok eskidir.Bu yüzden atmosferde karbon 14 atomlarının karbon 12 atomlarına oranı sabittir.Yaşayan canlılar rastgele, karbonun hangi izotobu olduğunu düşünmeksizin karbondioksid solurlar.Ve atmosferdeki ile aynı oranda karbon 14 taşırlar.İnsanların ve hayvanların bitki yemeside karbon 12 ve karbon 14 oranını değiştirmez.Çünkü bitkilerde de aynı oran korunur.   Bu denge, organizmalar yaşadıkları sürece değişmez.Canlı organizma ölünce daha fazla nefes almaz yada bitki yiyemez ;yani kabon 14 izotobu alışı durur.Bir kütle yada kimyasal oluşumda toplam ne kadar karbon 14 atomu olması gerektiğini bulmak oldukca kolaydır.Yaşayan organizmalarda karbon 14 ile karbon 12 oranının  1:1.35 x 10^-12 bilerek, alınan tarihi bir örneğin, yaşamını sonlandırdığında toplam kaç tane karbon 14 atomu taşıdığını bulabiliriz.
      Bu değerleri ölçerek, radyokatif bozunma oranının (birim zamandaki radyoaktif yayılma) alınan örnekteki atom sayısıyle orantılı olduğunu söyleyebiliriz.Radyoaktiviteyi ölçen aletlerle bozunma oranının yaşayan organizmalarda her gram için 15.6 bozunum/dakika olduğunu hesaplayarak, (1/2)ⁿ   = (şu anki bozunma oranı) / (başlangıçtaki bozunma oranı) denklemini elde ederiz.Buradaki  n geçen yarı ömür süreleridir.Böylece alınan örneğin yaşı bulunabilir.